མཐོ་སྒང་དུ་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་ཕོག་ན། ཁང་པའི་ནང་དབྱང་རླབས་ཇི་ལྟར་བླངས་ན་ཚུལ་མཐུན་ཡིན། — མཐོ་སྒང་གི་གློ་བའི་ནད་རིམ་རིང་པོ་ཡོད་པའི་ནད་པའི་ཆེད་དུ་དབྱང་རླབས་ཀྱི་སྨན་བཅོས་ཀྱི་ལམ་སྟོན།

མཐོ་སྒང་དུ་རྒྱུན་དུ་སྡོད་པའི་མི་ལ་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་ཀྱང་ཡོད་ན། དབྱང་རླབས་མི་འདང་བའི་གནོན་ཤུགས་གཉིས་ཆ་གཅིག་ཏུ་མྱོང་དགོས་པ་དང་འདྲ། དེ་རིང་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་ཚད་གཞི་ལ་མི་གཙོ་བོར་བཞག་པར། ཁང་པའི་ནང་དབྱང་རླབས་ཇི་ལྟར་བླངས་ན་བདེ་འཇགས་དང་ཕན་ནུས་ཡོད་པ་ཞེས་པའི་དྲི་བ་གཅིག་ལ་ལན་འདེབས་བྱ་རྒྱུ་ཡིན།

གཅིག ། མཐོ་སྒང་གི་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་བས་གནོད་ཆེ་བ།

བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་མི་དམངས་སྨན་ཁང་གི་དབུགས་འཚུད་ཚན་ཁག་གི་ཞིབ་འཇུག་ཅིག་ནང་གསལ་བར། མཐོ་ཚད་སྨི་3000 ཡན་དུ་རྒྱུན་དུ་སྡོད་པའི་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་ཅན་ལ། དབྱང་རླབས་ཉུང་བའི་ཁོར་ཡུག་རྒྱུན་མཐུད་ཀྱིས་དབུགས་བརྗེ་ལེན་གྱི་བཀག་རྒྱུ་དང་དབྱང་རླབས་མི་འདང་བའི་གནས་ཚུལ་ཇེ་ཚབས་ཆེར་འགྲོ་བ་མ་ཟད། གློ་བའི་སྒོ་ཁམས་ཀྱི་ཁྲག་ཤེད་མཐོ་རུ་འགྲོ་བ་དང་རྒྱུན་མཐུད་ཀྱི་གློ་བའི་སྙིང་ནད་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བར་སྐུལ་འདེད་བྱེད་ཅིང་། ཤི་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཇེ་མཐོར་འགྲོ་བར་སྟོན་ཡོད།

ནད་ཀྱི་ཁྱབ་ཚད་སྐོར་གྱི་གྲངས་ཐོ་ཡང་དོ་སྣང་བྱེད་རུང་། 2015 ལོར《ཀྲུང་གོའི་སྤྱི་དམངས་འཕྲོད་བསྟེན》དུ་ཕྱི་བསྒྲགས་བྱས་པའི་བརྟག་དཔྱད་ཅིག་ནང་གསལ་བར། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ལོ་45（40）ཡན་གྱི་མི་དམངས་ལ་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་ཀྱི་ཚད་ནི་6.16% ཡིན་ལ། སྐྱེས་པ་ 8.55% དང་བུད་མེད་ 3.86% ཡིན། ཤིན་ཅང་དང་བོད་ཀྱི་མཐོ་ཚད་སྨི་2100–4700 བར་གྱི་མི་ཚོགས་ལ་བྱས་པའི་བརྟག་དཔྱད་ཅིག་ནང་། མཐོ་སྒང་གི་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་ཀྱི་སྤྱིའི་ཚད་ནི་ 8.2% ཡིན། མཐོ་སྒང་གི་སྐྱེས་པའི་ཚད་ (9.3%) ནི་མཐོ་སྒང་མིན་པའི་སྐྱེས་པ་ (11.9%) ལས་དམའ་བ་ཡིན་ཡང་། མཐོ་སྒང་གི་བུད་མེད་ཀྱི་ཚད་ (7.1%) ནི་མཐོ་སྒང་མིན་པའི་བུད་མེད་ (5.4%) ལས་མངོན་གསལ་དུ་མཐོ་བ་ཡིན། ཞིབ་འཇུག་པ་ཚོས་འདི་ནི་མཐོ་སྒང་གི་ཁྱིམ་ཚང་ནང་རྒྱུན་དུ་བ་ལང་གི་ལྕི་བ་དང་ཤིང་ཆུང་སོགས་བསྲེགས་ནས་དྲོད་སྐྱེད་དང་ཟ་མ་བཟོ་བས་ཁང་པའི་ནང་གི་མཁའ་རླབས་བསྙད་པ་དང་། མཐོ་སྒང་དུ་གཉན་འབུ་ཅན་གྱི་ནད་མང་པོ་ཡོད་པ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་ཡོད། མཐོ་སྒང་གི་མི་ཚོགས་ཀྱི་ 5% ཙམ་ལ་གཉན་འབུ་ཅན་གྱི་ནད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་ལ། དེ་ཚོའི་ནང་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་ཀྱི་ཚད་ 11.6% ཟིན་ཡོད།

མཇུག་བསྡོམས་ན། མཐོ་སྒང་དུ་ཐ་མག་སྤང་བ་མ་ཟད། དྲོད་སྐྱེད་དང་ཟ་མ་བཟོ་སྐབས་ཀྱི་དུ་བ་ཉུང་དུ་གཏོང་བ་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

གཉིས། སུ་ལ་དུས་ཡུན་རིང་པོའི་ཁང་པའི་ནང་དབྱང་རླབས་ཀྱི་སྨན་བཅོས་དགོས་པ། ལམ་སྟོན་ནང་གསལ་བའི་ཚད་གཞི།

《ཀྲུང་གོའི་དུས་ཡུན་རིང་པོའི་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་ཀྱི་གཞི་རིམ་བཅོས་སྐྱོང་དང་དོ་དམ་ལམ་སྟོན་ (2024)》དང་《དུས་ཡུན་རིང་པོའི་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་བཅོས་སྐྱོང་ལམ་སྟོན་ (2021 ལོའི་བཟོ་བཅོས་པ)》གཉིས་ནང་དུས་ཡུན་རིང་པོའི་དབྱང་རླབས་ཀྱི་སྨན་བཅོས་ཀྱི་ཚད་གཞི་གསལ་པོར་བཀོད་ཡོད།

དང་པོ། ངལ་འདུག་གི་གནས་སྟངས་སུ་སྒོ་ཁམས་ཀྱི་ཁྲག་དབྱང་ཟད་ཚད་ (PaO₂) ≤55 mmHg ཡིན་པ། ཡང་ན་ཁྲག་གི་དབྱང་རླབས་ཟད་ཚད་ (SaO₂) ≤88% ཡིན་པ་དང་། དེ་ནི་དབྱང་རླབས་དང་ཐན་རླབས་མཉམ་དུ་ཡོད་མེད་ལ་མི་ལྟོས། གཉིས་པ། PaO₂ ནི་ 55–60 mmHg བར་ཡིན་པ། ཡང་ན་ SaO₂<89% ཡིན་པ་མ་ཟད། གློ་བའི་སྒོ་ཁམས་ཁྲག་ཤེད་མཐོ་བ། སྙིང་གཡས་ནུས་པ་ཟད་པ། ཡང་ན་ཁྲག་དམར་ཕྲ་རིལ་མང་དུ་འགྲོ་བའི་ནད་ (Hct>0.55) གཅིག་ཡོད་ན། གོང་གི་ཚད་གཞི་གཉིས་ཀ་ནི་བརྟན་པོར་འདེད་པའི་ཁྲོད་དུ་འདུས།

གསལ་བཤད་བྱ་དགོས་པ་ནི། ཐག་གཅོད་བྱེད་པའི་གཞི་རྩ་ནི་ངལ་འདུག་གི་གནས་སྟངས་སུ་སྒོ་ཁམས་ཀྱི་ཁྲག་དང་དབུགས་ཀྱི་དཔྱད་བརྟག་ཡིན་པ་ལས། “དབུགས་འཚུད་མི་འཚུད”ཀྱི་ཚོར་སྣང་མིན། ཚན་རིག་ཁྱབ་སྤེལ་ཀྲུང་གོའི་དྲ་ཚིགས་ཀྱི་ཡིག་ཆར་གསལ་བར། ནད་ཀྱི་ཐོག་ནས་དུས་ཡུན་རིང་པོའི་གློ་བའི་ནད་ཅན་གྱི་ 30% ལ་“ཁྲག་དབྱང་ཉུང་ཡང་ཚོར་སྣང་མེད་པའི་གནས་སྟངས”ཡོད་དེ། ཁྲག་དབྱང་ཧ་ཅང་དམའ་རུ་སོང་ཡང་མི་བདེ་བའི་ཚོར་སྣང་མེད་པ་དང་། ནད་རྟགས་མངོན་པའི་དུས་སུ་གློ་བའི་ནུས་པ་ཧ་ཅང་ཉམས་ཟིན་པ་རེད།

གསུམ། དབྱང་རླབས་ཀྱི་གཙོ་བོའི་ཨང་ཀི་གསུམ།

རྒྱུན་འཛིན་གྱི་ཆ་ནས། སྤྱིར་བཏང་སྣ་རྒྱུད་བརྒྱུད་ནས་དབྱང་རླབས་བླངས་ཤིང་། རྒྱུན་འཛིན་ནི་ 1.0–2.0 L/min བར་ཚོད་འཛིན་བྱེད་དགོས་ལ། རྒྱུན་འཛིན་དམའ་བའི་རྩ་དོན་ལ་བརྟན་པོར་གནས་ནས། དབྱང་རླབས་མཐོན་པོ་བླངས་ན་དབྱང་རླབས་དང་ཐན་རླབས་སྤངས་པའི་ཉེན་ཁ་འབྱུང་བ་སྤང་དགོས།

དུས་ཚོད་ཀྱི་ཆ་ནས། ཉིན་རེར་དབྱང་རླབས་བླངས་པ་ཆུ་ཚོད་ 15 ཡན་དུ་སླེབས་དགོས་ལ། མཚན་མོར་རྒྱུན་མཐུད་དུ་བླངས་དགོས། ཡིག་ཆ་ཁག་ཅིག་ནང་གསལ་བར། ཉིན་རེར་དབྱང་རླབས་བླངས་པ་ཆུ་ཚོད་ 12 ལས་ཉུང་ན་ཤི་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་མངོན་གསལ་དུ་ཇེ་མཐོར་འགྲོ་བ་ཡིན།

དམིགས་ཡུལ་གྱི་ཆ་ནས། ལམ་སྟོན་ནང་བཀོད་པའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་མཚོ་ངོས་ཀྱི་ཚད་དུ་ངལ་འདུག་གི་གནས་སྟངས་སུ་ PaO₂≥60 mmHg དང་/ཡང་ན་ SaO₂ 90% ཡན་དུ་སླེབས་པ་ཡིན།

འདིར་མཐོ་སྒང་གི་དམིགས་བསལ་གྱི་དྲན་སྐུལ་ཞིག་ཡོད། ལམ་སྟོན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་ནི་མཚོ་ངོས་ཀྱི་ཚད་ལ་གཞི་བཅོལ་བ་ཡིན། ལྷ་སའི་མཐོ་ཚད་ནི་སྨི་3650 ཙམ་ཡིན་ལ། མཁའ་རླབས་ཀྱི་གནོན་ཤུགས་ནི་མཚོ་ངོས་ཀྱི་ཆ་གསུམ་ཙམ་ཡིན་པས། བདེ་ཐང་གི་མིའི་ཁྲག་དབྱང་ཀྱང་མཚོ་ངོས་ཀྱི་མི་ལས་དམའ་བ་ཡིན། དེས་ན། མཐོ་སྒང་གི་ནད་པའི་ཚོད་འཛིན་གྱི་ཚད་ངེས་དང་དམིགས་ཡུལ་གྱི་ཁྲག་དབྱང་ནི། ས་གནས་ཀྱི་སྨན་པས་མཐོ་ཚད་དང་ཁྲག་དཔྱད་ཀྱི་འབྲས་བུ་གཞིར་བཟུང་ནས་མི་སྒེར་ཅན་དུ་ངེས་དགོས་ལ། མཚོ་ངོས་ཀྱི་གྲངས་ཐོ་ལྟར་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཚོད་འཛིན་ཆེ་རུ་གཏོང་མི་རུང་།

བཞི། མཐོ་སྒང་དུ་ཁང་པའི་ནང་དབྱང་རླབས་བླངས་སྐབས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པའི་གནད་དོན་བཞི།

དང་པོ། མཚན་མོ་དང་ཞོགས་པ། མཐོ་སྒང་དུ་མཚན་མོའི་དབྱང་རླབས་ཉུང་བ་ནི་མཚོ་ངོས་ལས་ཀྱང་མངོན་གསལ་ཡིན་ལ། གཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་ཁྲག་དབྱང་ཇེ་དམའ་རུ་འགྲོ་བའི་ཚད་ཆེ་བས། མཚན་མོར་རྒྱུན་མཐུད་དུ་དབྱང་རླབས་བླངས་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེ་ཤོས་ཡོད།

གཉིས་པ། ཚོར་སྣང་མེད་པའི་ཁྲག་དབྱང་ཉུང་བ་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས། མཛུབ་མོར་བཀོད་པའི་ཁྲག་དབྱང་ཚོད་འཇལ་ཆས་ཅིག་གདམ་པ་ལེགས། ངལ་འདུག་དང་འགུལ་སྐྱོད་རྗེས། མཚན་མོ་བཅས་ཀྱི་དུས་སུ་དུས་མཐུན་དུ་ཚད་འཇལ་བྱས་ནས་གྲངས་ཐོའི་འགྱུར་ལྡོག་ཐོ་འགོད་བྱེད་དགོས། གྲངས་ཐོ་རྒྱུན་མཐུད་དུ་དམའ་རུ་སོང་ན་ཡང་ན་ཕར་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་པ་རྒྱུན་ལྡན་མིན་ན། དུས་ཐོག་ཏུ་སྨན་ཁང་ལ་འགྲོ་དགོས་ལ། དུས་མཚུངས་སུ་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་སྐྱོན་ཡང་བརྟག་དགོས།

གསུམ་པ། དྲོད་སྐྱེད་དང་ཟ་མ་བཟོ་སྐབས་ཀྱི་དུ་བ་ཚོད་འཛིན་བྱེད་དགོས། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར། འདི་ནི་མཐོ་སྒང་གི་བུད་མེད་ལ་མཚོ་ངོས་ཀྱི་བུད་མེད་ལས་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་མང་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། ཐབ་ཚང་བཟོ་བཅོས་དང་མཁའ་རླབས་རྒྱུ་འཁོར་ལེགས་སུ་གཏོང་བ་ནི་དབྱང་རླབས་བླངས་པ་དང་གལ་ཆེན་པོ་འདྲ།

བཞི་པ། འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་མཐོ་ཚད་དང་མཐུན་པ་གཏན་འབེབས་བྱེད་དགོས། མོ་ལི་ཀུ་ལར་ཞིབ་ཚགས་ཀྱི་དབྱང་བཟོ་འཕྲུལ་ཆས་ནི་མཁའ་རླབས་གནོན་ཤུགས་དམའ་བའི་ཁོར་ཡུག་ཏུ་ནུས་པ་འགྱུར་སྲིད་པས། ཉོ་སྐབས་མཐོ་ཚད་ཀྱི་དགོས་མཁོ་གསལ་པོར་བཤད་དགོས་ལ། མཐོ་སྒང་གི་གནས་སྟངས་སུ་དབྱང་རླབས་ཀྱི་ཚད་དང་དྲོད་ཟད་ཀྱི་བྱེད་ནུས་ལ་གཏན་འབེབས་བྱེད་དགོས། དབྱང་རླབས་ཀྱི་ཚད་བརྟན་པོར་སླེབས་པ་དང་སྒྲ་ཉུང་བ། སྨན་བཅོས་ཆས་ཀྱི་ཐོ་འགོད་དཔང་ཡིག་ཡོད་པའི་རྣམ་གྲངས་ལ་གཙོ་བོར་འདེམ་དགོས།

ལྔ། མཐོ་སྒང་ལ་འགྲོ་ཆོག་གམ། མཐོ་སྒང་དུ་གནས་ཟིན་ན་ཇི་ལྟར་བྱེད་དགོས།

ཀྲུང་ཉི་མཛའ་བའི་སྨན་ཁང་གི་དབུགས་འཚུད་དང་ཉེན་ཁ་ཆེ་བའི་ནད་བཅོས་ཚན་ཁག་གི་སྨན་པ་ཧོང་ཁོས་ཚན་རིག་ཁྱབ་སྤེལ་གྱི་གསལ་བཤད་ཅིག་ནང་གསུངས་པར། གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་ཡང་བ་དང་བརྟན་ལྷིང་གི་དུས་སུ་ཡོད་པ། དུས་ཡུན་རིང་པོར་ཚད་ལྡན་གྱི་བཅོས་སྐྱོང་བྱས་པའི་ནད་པ་ཚོ་ནི་མཐོ་སྒང་ལ་དུས་ཚོད་ཐུང་ངུར་འགྲོ་ཆོག་ཡང་། དུས་ཡུན་རིང་པོར་སྡོད་མི་རུང་། ནད་ཚབས་ཆེ་བའི་ནད་པ་ནི་འགྲོ་མི་རུང་། ཐག་གཅོད་བྱེད་པའི་ཚད་གཞི་ནི་དངོས་ཡོད་ཀྱི་ཡིན་ཏེ། དབྱང་རླབས་བླངས་པའི་གནས་སྟངས་སུ་ཁྲག་དབྱང་རྒྱུན་འཛིན་བྱེད་ཐུབ་མིན་ལ་གཞིགས་པ་ཡིན། སྤྱིར་བཏང་ 90%–92% ལས་དམའ་མི་རུང་བ་དང་། བརྟན་འཛིན་བྱེད་མི་ཐུབ་ན་འགྲོ་མི་རུང་།

མཐོ་སྒང་དུ་རྒྱུན་དུ་སྡོད་པའི་ནད་པ་ལ། ཟླ་གསུམ་རེར་ཁྲག་དང་དབུགས་ཀྱི་དཔྱད་བརྟག་བསྐྱར་བཤེར་དང་། ལོ་རེར་གློ་བའི་ནུས་པ་ཚོད་འཇལ་བྱེད་པ་ལེགས། ནད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡང་ཡང་ཚབས་ཆེར་འགྲོ་བ། ཡང་ན་གློ་བའི་སྒོ་ཁམས་ཁྲག་ཤེད་མཐོ་བ་དང་གློ་བའི་སྙིང་ནད་བྱུང་ཟིན་ན། ཆེད་ལས་ཀྱི་སྨན་པས་མཐོ་ཚད་དམའ་བའི་ས་ཁུལ་དུ་བཅོས་སྐྱོང་ངམ་སྡོད་པར་འགྲོ་དགོས་མིན་གཏན་འབེབས་བྱེད་དགོས།

དྲུག ། མཇུག་བསྡོམས།

མཐོ་སྒང་གི་དབྱང་རླབས་ནི་“མང་པོ་བླངས་ན་ལེགས”པ་མིན་པར། “ཚུལ་མཐུན་དུ་བླངས་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོད”པ་ཡིན། བོད་ལྗོངས་ཁུ་ཡང་ལ་ལྷ་སར་ས་གནས་ཀྱི་ཁང་པ་དང་བཟོ་བཅོས་ཀྱི་ཞབས་ཞུ་ཡོད་ལ། ཁྱིམ་བཀོལ་དབྱང་བཟོ་འཕྲུལ་ཆས་དང་འཁྱེར་བདེའི་དབྱང་བཟོ་འཕྲུལ་ཆས་མང་པོ་ཡོད། ཁྲག་དབྱང་ཚོད་འཇལ་དང་འཕྲུལ་ཆས་འདེམ་སྐོར་གྱི་འགོ་སྟོན་སྤྲོད་ཐུབ། ཆུ་ཚོད་ 48 ནང་ལན་འདེབས་བྱེད། དགོས་པ་ཡོད་ན་ཁ་དཔར་ 15608996945 ལ་ཕེབས་དང་།

ཡིག་ཆ་ཁུངས།

1. 《ཀྲུང་གོའི་དུས་ཡུན་རིང་པོའི་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་ཀྱི་གཞི་རིམ་བཅོས་སྐྱོང་དང་དོ་དམ་ལམ་སྟོན་ (2024)》

2. 《དུས་ཡུན་རིང་པོའི་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་བཅོས་སྐྱོང་ལམ་སྟོན་ (2021 ལོའི་བཟོ་བཅོས་པ)》

3. 《2015 ལོར་བོད་ཀྱི་ལོ་40 ཡན་གྱི་མི་དམངས་ལ་དུས་ཡུན་རིང་པོའི་གློ་བ་རྒྱུ་འགག་གི་གློ་ནད་ཀྱི་ཁྱབ་ཚད་བརྟག་དཔྱད།》

4. Clinical and Radiological Features of COPD Patients Living at ≥3000 m Above Sea Level in the Tibet Plateau (2021)

5. ཚན་རིག་ཁྱབ་སྤེལ་ཀྲུང་གོའི་དྲ་ཚིགས། 《ཁྲག་དབྱང་ཉུང་བའི་གསང་བ་ལས་གྲོལ་བ། གློ་བའི་ནད་རིམ་རིང་པོའི་ཁྱིམ་དབྱང་རླབས་ཀྱི་ཚན་རིག་ལམ་སྟོན་རིམ་པ་ལྔ།》

6. ཀྲུང་ཉི་མཛའ་བའི་སྨན་ཁང་གི་སྨན་པ་ཧོང་ཁོའི་ཚན་རིག་གསལ་བཤད།

གསལ་བཤད། བརྩམས་ཆོས་འདི་ནི་ཚན་རིག་ཁྱབ་སྤེལ་གྱི་སྒྲིག་བསྡུས་ཡིན་པ་ལས། བཅོས་སྐྱོང་གི་འགོ་སྟོན་མིན། པར་རིས་ནི་དཔེ་མཚོན་ཙམ་ཡིན་པས་དངོས་ཀྱི་ཐོན་རྫས་དང་མི་མཐུན་སྲིད།